بررسی نابرابری های درآمد منطقه ای در ایران؛ رویکرد تحلیل اکتشافی داده های فضا-زمان
دکتری تخصصی (PhD)- 1397
پدیدآور: عذرا جمشیدی استاد راهنما: محمدباقر بهشتی استاد مشاور: پرویز محمدزاده
دانشگاه تبریز، دانشکده اقتصاد و مدیریت
چکیده: فضایی است. برای این منظور، دادههای درآمد سرانه در دو حالت با احتساب ارزش افزوده نفت و بدون احتساب ارزش افزوده نفت برای دوره زمانی 1376 تا 1393 گردآوری شد و سپس با استفاده از معیارهای ضریب جینی و شاخص تایل، میزان نابرابری در درآمد سرانه بین استانها محاسبه شد. همچنین به منظور شناخت الگوهای فضایی موجود در توزیع درآمد بین استانها از شاخص همبستگی فضایی Moran’s I، نمودار پراکنش Moran و شاخص محلی LISA استفاده شد. نتایج نشان داد که بیثباتی بالایی در الگوی فضایی درآمد سرانه در ایران وجود دارد و احتساب یا عدم احتساب ارزش افزوده نفت در محاسبه درآمد سرانه استانها، نتیجهگیری در مورد تحولات نابرابری و نیز الگوی فضایی نابرابری را تحت تأثیر قرار میدهد. همچنین نتایج نشان داد که پدیده خوشهبندی فضایی در درآمد سرانه استانهای ایران وجود دارد. همچنین در تحقیق حاضر، بررسی پویاییهای توزیع درآمد و یافتن شواهدی از همگرایی یا واگرایی در درآمد سرانه استان-های کشور با استفاده از روشهای تحلیل اکتشافی دادههای فضا-زمان انجام گرفت. در این راستا با استفاده از روش زنجیره مارکف و زنجیره مارکف فضایی، ماتریس احتمالات انتقال در مقاطع زمانی مختلف برآورد شد. نتایج نشان داد که در یک دوره 18 ساله در اقتصاد ایران، احتمال بسیار اندکی وجود داشته که استانهای محروم (از نظر درآمد سرانه) بتوانند درآمد سرانه خود را ارتقا بخشند. همچنین مقادیر توزیع حدی نشان داد که تمایل به واگرایی در درآمد سرانه استانها در دوره 1376 تا 1379 بسیار ضعیف بوده و با توجه به مقادیر احتمال بالای 77/.0 برای ماندگاری در هر سطح درآمد سرانه نیز میتوان ادعا کرد که شواهد قوی از همگرایی یا واگرایی در توزیع درآمد سرانه میان استانها وجود ندارد. همچنین نتایج برآورد ماتریس احتمالات انتقال فضایی حاکی از رد فرضیه استقلال فضایی بود و نشان داد که انتقال از یک سطح درآمد سرانه نسبی به سطح دیگر درآمد سرانه نسبی برای هر استان به عملکرد و وضعیت استانهای همجوار بستگی دارد.
نظر شما در مورد این مطلب چیه؟